Leren studeren met Cornell
Over leren leren, het kennisrijk curriculum en studeren met impact
In gesprek met Sofie Colpaert, mede-oprichter van edUP! Academy
Doelgroep: ouders, leerkrachten, zorgcoördinatoren, beleidsondersteuners en schooldirecties
Sofie begeleidt bij edUP! Academy workshops rond effectief studeren met de Cornell-methode. Ze werkt met leerlingen, ouders en schoolteams. Ze heeft vele jaren ervaring als leerkracht Nederlands en klastitularis in het Sint-Lievenscollege te Gent.
Ben je benieuwd welke ondersteuning voor jou of je school relevant kan zijn?
Waarom is leren studeren vandaag zo belangrijk, zeker binnen een kennisrijk curriculum?
Sofie: "Veel leerlingen doen hun best, maar studeren eigenlijk niet efficiënt. Ze herlezen hun lessen, markeren te veel, schrijven soms urenlang teksten over en hopen dat het blijft hangen. Dat leidt niet alleen tot frustratie bij leerlingen, maar ook tot een gevoel van machteloosheid bij ouders en leerkrachten."
Goed studeren is geen talent, maar een vaardigheid. De Cornell-methode is één van de technieken om die vaardigheid aan te leren.
"Scholen werken steeds meer met een kennisrijk curriculum, en dat is een goede evolutie. Maar zo'n curriculum rendeert alleen als leerlingen weten hoe ze kennis moeten verwerken, onthouden en toepassen. Zonder studeervaardigheden blijft kennis vluchtig en moeilijk toepasbaar."
Wat maakt de Cornell-methode volgens jou een sterke techniek om te leren studeren?
Sofie: "Cornell helpt leerlingen om actief met leerstof te werken: vragen stellen, informatie verwerken in eigen woorden en zichzelf testen. Het bekende schema is maar een hulpmiddel, het echte leren gebeurt in het denken. Cornell maakt dat denkproces zichtbaar en hanteerbaar."
Cornell is geen invulblad, maar een hulpmiddel dat leerlingen stap voor stap helpt om dieper te leren: van voorkennis activeren tot actief ophalen en verbanden leggen.
"Cornell is geen losstaande techniek: ze werkt het best in combinatie met andere studeervaardigheden, zoals doelgerichte begrijpend-leesstrategieën, de edUP! markeerstrategie voor diepe verwerking van lesteksten en een doordachte studieplanning, zoals de edUP! StudieSprints. Net daarom vraagt het aanleren van Cornell bij jonge leerlingen tijd, oefenkansen en expliciete begeleiding, waarbij modelling door leerkrachten en ouders essentieel is."
edUP! Studiefiche - 'Cornell'
De Cornell-methode is een gestructureerde manier om leerstof per hoofdstuk actief te verwerken.
Het schema bestaat uit vier vaste onderdelen, die elk een specifieke leerfunctie hebben:
- Titel
Helpt om voorkennis te activeren en het leerdoel scherp te stellen. - Notities (rechterkolom)
Kerninformatie wordt geselecteerd en verwerkt in eigen woorden. - Toets-jezelf-vragen (linkerkolom)
Dwingen de lerende om vragen te formuleren en zichzelf actief te bevragen. - Samenvatting (onderaan)
Versterkt begrip door informatie te herstructureren en verbanden te leggen.
Samen zorgen deze onderdelen ervoor dat leerlingen niet alleen lezen of overschrijven, maar denken, ophalen en verbinden — essentieel voor dieper en duurzamer leren.
De methode is vernoemd naar de Cornell University in de Verenigde Staten van Amerika waar deze noteerstrategie voor het eerst werd toegepast.
Hoe ondersteunen jullie leerlingen en ouders?
Sofie: "We helpen leerlingen om slimmer te leren studeren via concrete workshops rond leren leren. De Cornell-methode is één van de technieken die we gebruiken om het leerproces stap voor stap zichtbaar te maken, zodat studeren minder chaotisch en meer doelgericht wordt."
Ouders spelen een sleutelrol in leren studeren: door verwachtingen te verduidelijken, structuur te bieden en het leren bespreekbaar te maken.
"Ouders begeleiden we met duidelijke handvatten om hun kind correct te ondersteunen bij het werken met Cornell. Ze leren wat helpend is, hoe ze studiesessies kunnen opvolgen en wanneer het studeren voldoende is afgerond, zonder over te nemen."
Wil je ontdekken welk type begeleiding voor jouw kind past?
Welk aanbod heeft edUP! Academy voor schoolteams bij het realiseren van een kennisrijk curriculum?
Sofie: "Als leerkracht heb ik altijd ervaren dat een kennisrijk curriculum pas rendeert wanneer je als team ondersteuning krijgt met concrete materialen en begeleiding op de werkvloer.
Daarom helpen we schoolteams om leerstof didactisch hanteerbaar te maken en leerlingen te leren hoe ze ermee moeten studeren. We gebruiken de Cornell-methode als gedeeld en concreet kader dat leerkrachten meteen kunnen toepassen in de klas."
Een kennisrijk curriculum rendeert pas echt wanneer een schoolteam gedeelde studeerstrategieën hanteert.
"Waar we extra op inzetten, is gelijkgerichtheid binnen het team: dezelfde taal, dezelfde verwachtingen en een herkenbare aanpak over vakken en leerjaren heen. Zo wordt het voor leerlingen duidelijk wat "goed studeren" betekent, en versterkt het kennisrijke curriculum de leerwinst in de praktijk.
Via een korte bevraging brengen we de context van jullie school in kaart, zodat we onze ondersteuning gericht kunnen afstemmen."
Wil je als schoolteam verkennen welke ondersteuning bij jullie context past?
Wat hoop je te bereiken met edUP! Academy?
Sofie: "We hopen vooral dat scholen durven investeren in een stevig fundament: leerlingen leren omgaan met leerstof via gedeelde studeerstrategieën die door het hele team gedragen worden. Een kennisrijk curriculum rendeert pas echt wanneer leerlingen niet alleen méér leren, maar ook leren hoe ze die kennis verwerken, verbinden en toepassen.
Ook voor ouders zien we hoe belangrijk een proactieve aanpak is. De ervaring die edUP! Academy heeft opgebouwd in trajecten met leerlingen, ouders en schoolteams toont aan dat vroeg inzetten op studeervaardigheden leidt tot doelgerichter leren, meer leerwinst en vooral meer rust en vertrouwen bij leerlingen."